چسبندگی قیمت چیست؟
چسبندگی قیمت یا قیمتهای چسبنده، مقاومت قیمت(های) بازار برای تغییر سریع است. در واقع به رغم اینکه بازار نشان میدهد قیمت دیگری بهینه است، قیمتها از در برابر تغییر مقاومت نشان میدهند. «چسبنده» یک اصطلاح عمومی در اقتصاد است که میتواند برای هر متغیر مالی که در برابر تغییر، مقاوم باشد به کار رود. وقتی برای قیمتها اعمال میشود، به این معنی است که فروشندگان (یا خریداران) کالاهای خاص، علیرغم تغییر در هزینههای ورودی یا الگوی تقاضا، تمایلی به تغییر قیمت ندارند.
برای مثال، اگر قیمت گوشیهای هوشمندی که یک بار تقاضا دارند، در حد 800 دلار باقی بماند، حتی زمانی که تقاضا به میزان قابل توجهی کاهش مییابد، چسبندگی قیمت رخ میدهد. چسبندگی قیمت را میتوان به عنوان «سفتی اسمی» نیز نامید و به چسبندگی دستمزد مربوط میشود.
درک چسبندگی قیمت
قوانین عرضه و تقاضا بر این باورند که مقدار تقاضا برای یک کالا با افزایش قیمت کاهش مییابد و مقدار عرضهشده با افزایش قیمت افزایش مییابد و بالعکس. انتظار میرود بیشتر کالاها و خدمات به قوانین عرضه و تقاضا پاسخ دهند. با این حال، این فرآیند تعدیل زمان میبرد و با کالاها و خدمات خاص، به دلیل چسبندگی قیمت، همیشه خیلی سریع اتفاق نمیافتد.
چسبندگی قیمت یا قیمت چسبنده به تمایل قیمتها به ثابت ماندن یا تعدیل آهسته علیرغم تغییر در هزینه تولید و فروش کالا یا خدمات اشاره دارد. این چسبندگی میتواند چندین پیامد مهم برای عملیات و کارایی اقتصاد داشته باشد.
به عنوان مثال، از منظر اقتصاد خرد، چسبندگی قیمت میتواند همان اثرات کاهش دهنده رفاه و زیانهای سنگینی را ایجاد کند که کنترل قیمت ها توسط دولت تحمیل کردهاست. در یک زمینه اقتصاد کلان، ممکن است به این معنا باشد که تغییرات در عرضه پول بر اقتصاد واقعی تأثیر میگذارد و تغییراتی را در سرمایهگذاری، اشتغال، تولید و مصرف ایجاد میکند، نه فقط سطح قیمت اسمی.
زمانی که قیمتها نمیتوانند فوراً خود را با تغییرات شرایط اقتصادی یا عرضه پول تطبیق دهند، ناکارآمدی در بازار وجود دارد – یعنی تا زمانی که قیمتها تعدیل نشوند، یک عدم تعادل در بازار وجود دارد. وجود چسبندگی قیمت بخش مهمی از نظریه اقتصاد کلان نیوکینزی است زیرا میتواند توضیح دهد که چرا بازارها ممکن است در کوتاه مدت یا حتی احتمالاً در بلندمدت به تعادل نرسند.
محرکهای چسبندگی قیمت
این واقعیت که چسبندگی قیمت وجود دارد را می توان به چندین نیروی مختلف نسبت داد، مانند هزینه های به روز رسانی قیمتگذاری، از جمله تغییرات در مواد بازاریابی که باید در زمان تغییر قیمت ها ایجاد شوند. اینها به عنوان هزینه های منو شناخته میشوند.
بخشی از چسبندگی قیمت نیز به اطلاعات ناقص در بازارها یا تصمیمگیری غیرمنطقی توسط مدیران شرکت نسبت داده میشود. برخی از شرکتها سعی میکنند قیمتها را به عنوان یک استراتژی تجاری ثابت نگه دارند، حتی اگر بر اساس هزینههای مواد، نیروی کار و غیره پایدار نباشد.
- چسبندگی قیمت در شرایطی ظاهر میشود که قرارداد بلندمدت درگیر باشد. شرکتی که قراردادی دو ساله برای تامین تجهیزات اداری برای کسبوکار دیگر دارد، حتی در صورت تغییر شرایط مربوطه، مانند افزایش مالیاتها یا تغییر هزینههای تولید، به قیمت توافقی در طول مدت قرارداد پایبند است.
ملاحظات خاص
چسبندگی فقط در یک جهت
اگر قیمتها با مقاومت کمی به سمت بالا یا پایین حرکت کنند، چسبندگی قیمت میتواند فقط در یک جهت رخ دهد، اما نه به راحتی در جهت مخالف. گفته میشود که یک قیمت ثابت است اگر بتواند به راحتی به سمت پایین حرکت کند، اما فقط با تلاش مشخص بالا میرود. زمانی که قیمت تسویه بازار ناشی از شرایط جدید افزایش مییابد، قیمت بازار مشاهده شده به طور مصنوعی پایینتر از سطح تسویه بازار جدید باقی میماند که منجر به تقاضای اضافی یا کمبود میشود.
Sticky-down به تمایل یک قیمت برای حرکت آسان به سمت بالا اشاره دارد اما در مقابل حرکت نزولی کاملاً مقاوم است. بنابراین، زمانی که قیمت تسویه بازار ضمنی کاهش مییابد، قیمت بازار مشاهدهشده بهطور مصنوعی بالاتر از سطح تسویه بازار جدید باقی میماند که منجر به عرضه مازاد یا مازاد میشود.
چسبندگی دستمزد
مفهوم چسبندگی قیمت میتواند در مورد دستمزد نیز صدق کند. وقتی فروش در یک شرکت کاهش مییابد، شرکت به کاهش دستمزد متوسل نمیشود. از آنجایی که یک فرد به دریافت دستمزد خاصی عادت میکند، معمولاً مایل به کاهش دستمزد نیست و بنابراین دستمزدها چسبنده هستند.
جان مینارد کینز در کتاب تئوری عمومی اشتغال، بهره و پول استدلال کرد که دستمزدهای اسمی چسبندگی نزولی را نشان میدهند، به این معنا که کارگران تمایلی به پذیرش کاهش دستمزدهای اسمی ندارند. این میتواند منجر به بیکاری غیرارادی شود، زیرا رسیدن دستمزدها به تعادل زمان میبرد.
از منظر کسب و کار، اغلب ترجیح داده میشود که به جای کاهش دستمزد، کارکنانی که بهرهوری کمتری دارند، اخراج شوند که میتواند انگیزه همه کارگران، از جمله آنهایی را که بیشترین بهرهوری را دارند، از بین ببرد. قراردادهای دستمزد اتحادیه و خدمات ملکی نیز ممکن است مانند سایر انواع قراردادهای بلندمدت، به شدت به چسبندگی نزولی دستمزدها کمک کنند.
این مطالب توسط تیم دانشجویی پادکست سکه تهیه شده است و خالی از اشکال نیست، میتوانید در صورت تمایل در بهبود آنها کمک کنید.