ترازنامه (Balance Sheet)

ترازنامه یکی از سه صورت مالی اصلی شرکت است که وضعیت مالی یک شرکت را در یک نقطه زمانی مشخص توضیح می­دهد تا نمای کلی از آنچه که یک شرکت به عنوان دارایی دارد و آنچه که بدهکار است را ارائه دهد.

ترازنامه شامل سه بخش اصلی دارایی­ها، بدهی­ها و حقوق صاحبان سرمایه است که در معادله­ای، مجموع بدهی ها و حقوق صاحبان سرمایه را با دارایی­های شرکت برابر می­کند تا شرکت در اجرای تصمیمات داخلی، با ارزیابی ترازنامه به بررسی میزان ریسک، قدرت نقدینگی و نحوه جذب سرمایه و تامین مالی شرکت بپردازد، همچنین سرمایه گذاران با استفاده از آن، می­توانند نرخ بازدهی سرمایه­گذاری را محاسبه کنند تا چگونگی تامین منابع مالی شرکت را تحلیل کنند که چه نسبتی از تامین مالی از طریق بدهی­ها و چه نسبتی از آن از طریق حقوق صاحبان سهام تامین شده است. همچنین یک شرکت در صورت تقاضای دریافت وام یا تقاضای تامین مالی خصوصی باید ترازنامه­ای به وام­دهنده یا سرمایه­گذاران خصوصی ارائه دهد.

نحوه کارکرد ترازنامه

ترازنامه و نمای کلی از وضعیت مالی:

ترازنامه یک تصویر کلی از وضعیت مالی یک شرکت در یک زمان مشخص ارائه می­دهد و به تنهایی نمی­تواند روندهای مالی یک شرکت در یک دوره زمانی طولانی­مدت را نشان دهد، به همین دلیل مقایسه ترازنامه های مختلف در دوره های زمانی متفاوت ضروری است تا تحلیل­گران بتوانند روند تغییرات مالی شرکت را به درستی شناسایی کنند.

اگرچه ترازنامه یک منبع اطلاعاتی ارزشمند برای تحلیل یک شرکت است، اما از آنجا که ترازنامه یک سند ایستا است، بسیاری از نسبت­های مالی از داده­های موجود در ترازنامه و همچنین صورت سود و زیان و صورت جریان­های نقدی استفاده می­کنند تا تصویر کامل­تری از وضعیت یک شرکت ارائه دهد. به همین دلیل، صرفا تکیه بر ترازنامه ممکن است به­دلیل دامنه محدود زمانی خود، اطلاعات کاملی از وضعیت مالی شرکت ارائه ندهد.

نسبت های مالی:

سرمایه­گذاران می­توانند با استفاده از نسبت های مالی­ای که از ترازنامه استخراج می­شود به ارزیابی وضعیت مالی شرکت بپردازند. به طور مثال، نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام، میزان استفاده از بدهی­های شرکت نسبت به سرمایه­گذاری­های سهامداران را نشان می­دهد. نسبت جاری، توانایی شرکت در پرداخت بدهی­های کوتاه­مدت را نشان می­دهد یا استفاده از نسبت آزمون اسیدی، توانایی شرکت در پرداخت بدهی های جاری بدون نیاز به فروش موجودی کالا را ارزیابی می­کند.

معادله ترازنامه:

معادله ترازنامه را دارایی­ها، بدهی­ها و حقوق صاحبان سهام تشکیل می­دهد که هرکدام شامل چندین حساب کوچک­تر است تا جزئیات بیشتری درباره وضعیت مالی شرکت ارائه ­دهند، این حساب­ها باتوجه به نوع صنعت ممکن است متفاوت باشند و اصطلاحات مشابه معانی متفاوتی را داشته باشند.

دارایی­ها: تمام منابع مالی و فیزیکی است که شرکت مالک آن­هاست و می­تواند از آن برای ایجاد درآمد استفاده کند که شامل موجودی نقد، حساب­های دریافتنی، موجودی کالا، املاک و تجهیزات می­شود.

بدهی­ها: تعهدات مالی شرکت است که باید در آینده پرداخت شود و شامل حساب­های پرداختنی، وام­های کوتاه­مدت و بلندمدت می­شود.

حقوق صاحبان سهام: نشان­دهنده سرمایه­ای است که سهامداران شرکت مالک آن هستند که شامل سرمایه­گذاری­های سهامداران و سود انباشته می­شود.

این معادله به­طور شهودی نشان می­دهد که هر شرکتی باید برای تمام دارایی­هایی که دارد، هزینه­ای از منبع بدهی­ها یا حقوق صاحبان سهام پرداخت کند و هنگامی­که شرکت تصمیم به خرید دارایی داشته باشد، باید تصمیم بگیرد که آیا این دارایی را از طریق قرض گرفتن پول (افزایش بدهی) یا جذب سرمایه از سرمایه­گذاران (افزایش حقوق صاحبان سهام) تامین کند و اگر این توازن برقرار نباشد، ممکن است مشکلاتی ازجمله داده­ها یا محاسبات نادرست وجود داشته باشد.

دریافت وام و تاثیر آن بر معادله ترازنامه:

هنگامی که یک شرکت وامی به مبلغ 4000 دلار از بانک دریافت می­کند، دو اتفاق در معادله ترازنامه رخ می­دهد؛ این اتفاق منجر به افزایش دارایی­ها در شرکت می­شود و حساب نقدی شرکت به میزان 4000 دلار افزایش می­یابد که می­تواند برای خرید دارایی های جدید یا تامین هزینه های عملیاتی از آن استفاده شود. در سمت دیگر معادله ترازنامه، بدهی­های شرکت (به ویژه حساب بدهی­های بلندمدت شرکت) به میزان 4000 دلار افزایش می­یابد که این نشان­دهنده تعهد مالی شرکت به پرداخت این مبلغ در آینده است.

بنابراین، اتفاق همزمان این دو تغییر باعث حفظ تعادل معادله ترازنامه خواهد شد.

جذب سرمایه از سرمایه­گذران:

هنگامی­ که شرکت 8000 دلار از سرمایه­گذارن سرمایه جذب کند، دو اتفاق در معادله ترازنامه رخ می­دهد؛ این اتفاق منجر به افزایش دارایی­های شرکت به میزان 8000 دلار می­شود، در سمت دیگر ترازنامه حقوق صاحبان سهام نیز افزایش خواهد یافت.

ترازنامه اندازه مشترک:

شرکت­ها ممکن است از نوع خاصی از ترازنامه بهره­مند شوند که درصدها به همراه مقادیر عددی نمایش داده می­شوند و به تحلیلگران کمک می­کند تا مقایسه سریع­تری میان اقلام مختلف انجام دهند و روندهای مالی را بهتر درک کنند.

اجزای ترازنامه

دارایی­ها:

دارایی­ها در ترازنامه شامل دو بخش دارایی­های جاری و غیرجاری است که به شرکت کمک می­کند تا وضعیت مالی­اش را از جهت نقدینگی بودن آن بررسی کند.

شرکت با استفاده از دارایی­های جاری که شامل پول نقد، گواهی سپرده کوتاه­مدت، حساب­های دریافتنی و هزینه­های پیش­پرداخت است، به بررسی توانایی شرکت در پرداخت بدهی­های کوتاه­مدت یا سرمایه­گذاری می­پردازد.

شرکت با استفاده از دارایی­های غیرجاری که شامل سرمایه­گذاری­های بلندمدت، دارایی­های ثابت و دارایی­های نامشهود است، به بررسی استراتژی های رشد شرکت در آینده می­پردازد.

بدهی­ها:

بدهی­ها در ترازنامه شامل دو بخش بدهی­های جاری و غیرجاری است که شامل هر نوع پولی ­است که شرکت به افراد خارجی بدهکار­ است. این بدهی ها شامل صورتحساب­هایی است که باید به تامین­کنندگان پرداخت شود، بهره­ صادر شده بر روی اوراق قرضه، حقوق قابل پرداخت، پیش پرداخت­های مشتری، هزینه اجاره، بدهی­های معوقه مالیاتی و هزینه­های خدمات عمومی است.

حقوق صاحبان سهام:

حقوق صاحبان سهام به پولی اشاره دارد که به مالکان یک کسب­وکار یا سهامداران شرکت تعلق دارد که به عنوان دارایی خالص نیز شناخته می­شوند و شامل سود انباشته، سهام خزانه، سهام ممتاز و مازاد سرمایه است.

چه کسی ترازنامه را تهیه می­کند؟

باتوجه به نوع شرکت، اشخاص مختلفی می­­توانند مسئول تهیه ترازنامه باشند. در کسب­وکارهای کوچک خصوصی، ترازنامه ممکن است توسط مالک یا حسابدار شرکت تهیه شود. در شرکت­های خصوصی متوسط، ترازنامه ممکن است به­صورت داخلی تهیه شده و سپس توسط یک حسابدار خارجی بررسی شود. در شرکت­های عمومی، شرکت­ها ملزم به دریافت حسابرسی­های خارجی توسط حسابداران عمومی هستند و باید این اطمینان حاصل شود که حساب­های آن­ها با استانداردهای مشخص نگه­داری می­شود و ترازنامه‌ها و سایر صورت‌های مالی این شرکت‌ها باید بر اساس اصول حسابداری پذیرفته شده عمومی (GAAP) تهیه شوند و به طور منظم به کمیسیون بورس و اوراق بهادار (SEC) ارسال شوند.

نتیجه‌­گیری

ترازنامه صرف نظر از اندازه یک شرکت، ابزاری اساسی است که توسط مدیران، سرمایه­گذاران، تحلیلگران و نهادهای نظارتی برای درک وضعیت کنونی یک کسب­وکار استفاده می­شود. این ابزار معمولا در کنار دو نوع دیگر صورت­های مالی مورد استفاده قرار می­گیرد و این امکان را می­دهد تا نگاهی اجمالی به دارایی­ها و بدهی­های شرکت داشته باشند. ترازنامه تمام مواردی را که یک شرکت مالک آن است و تمام بدهی­هایش را فهرست می­کند و شرکت می­تواند به سرعت ارزیابی کند که آیا بیش از حد پول قرض کرده است، آیا نقدینگی کافی برای ترازنامه­ها دارد و همچنین برای تامین سرمایه از چه منبعی استفاده کند؟

شرکت­ها از نسبت­های مالی برای اندازه­گیری نقدینگی، سودآوری، توانایی پرداخت بدهی و گردش مالی استفاده می­کنند و اعداد لازم برای برخی از این نسبت­ها را از ترازنامه استخراج می­کنند. هنگامی که این نسبت­ها در طول زمان یا به­طور مقایسه­ای با شرکت­های رقیب تحلیل شوند، مدیران می­توانند درک کنند که چگونه ترازنامه­ها می­توانند استعدادها را جذب و حفظ کنند، کارمندان سلامت مالی شرکت را بهبود بخشند و ترجیح دهند در شرکتی با وضعیت مالی خوب و امن فعالیت کنند.

این مطالب توسط تیم دانشجویی پادکست سکه تهیه شده است و خالی از اشکال نیست، می­توانید در صورت تمایل در بهبود آن­ها کمک کنید.