بسته محرک اقتصادی چیست؟
بسته محرک اقتصادی بستهای از اقدامات اقتصادی است که دولت برای تحریک یک اقتصاد در حال سقوط به کار میگیرد. هدف یک بسته محرک، تقویت مجدد اقتصاد و جلوگیری یا معکوس کردن رکود با افزایش اشتغال و هزینه است.
نظریه پشت کارآمد بودن بسته محرک ریشه در اقتصاد کینزی دارد، که استدلال میکند که رکودها خود اصلاح نمیشوند. بنابراین، مداخله دولت میتواند تاثیر رکود را کاهش دهد. به عنوان مثال، یک محرک یا افزایش مخارج دولت، میتواند کاهش مخارج خصوصی را جبران کند، در نتیجه تقاضای کل را افزایش داده و شکاف تولید را در اقتصاد کاهش دهد.
درک بستههای محرک
در 27 مارس 2020، رئیس جمهور سابق آمریکا دونالد ترامپ قانون کمک، امداد و امنیت اقتصادی (CARES) برای کمک به به افراد، خانوادهها، مشاغل کوچک و صنایع تحت تأثیر کرونا را امضا کرد. ارزش این لایحه محرک تقریباً 2.2 تریلیون دلار بود.
دور پنجم محرک کووید-19 در دسامبر 2020 صادر شد. سپس، در ژانویه 2021، رئیس جمهور جو بایدن یک طرح کمک اضطراری 1.9 تریلیون دلاری را ارائه کرد. این طرح شامل چکهای 1400 دلاری برای افراد، اعتبار مالیاتی برای کودکان و کارگران کم درآمد و ابتکارات جدید از جمله مرخصی استعلاجی و خانوادگی با حقوق برای میلیونها کارگر، کمک های بلاعوض به مشاغل کوچک و 35 میلیارد دلار برای دسترسی به وامهای کم بهره، به ویژه برای سرمایه گذاری در انرژی پاک، در دسترس بود.
این بستههای محرک همگی برای تسکین کشمکش اقتصادی بسیاری از آمریکاییها، بهویژه آنهایی که درآمد پایینی دارند، طراحی شدهاند و به کسبوکارها کمک میکردند در طول همهگیری پاندمی سرپا بمانند. همهگیری کووید-19 باعث رکود جهانی شد و اقدامات شدیدی برای تقویت اقتصادها ضروری بود.
انواع بستههای محرک
در زمان رکود اقتصادی که کمتر از همهگیری کووید-19 ویرانگر است، یک بسته محرک معمولاً شامل تعدادی مشوقها و تخفیفهای مالیاتی است که توسط دولت برای افزایش هزینهها در تلاش برای خروج یک کشور از رکود یا جلوگیری از رکود ارائه میشود. کندی اقتصادی بسته محرک میتواند به صورت محرک پولی یا محرک مالی یا تسهیل کمی باشد.
محرک پولی
محرک پولی شامل کاهش نرخ بهره برای تحریک اقتصاد است. هنگامی که نرخ بهره کاهش مییابد، با کاهش هزینه وام، انگیزه بیشتری برای مردم برای استقراض وجود دارد. وقتی افراد و مشاغل بیشتر وام میگیرند، پول بیشتری در گردش، انگیزه کمتری برای پس انداز و انگیزه بیشتری برای خرج کردن وجود دارد. کاهش نرخ بهره همچنین میتواند نرخ ارز یک کشور را تضعیف کند و در نتیجه صادرات را تقویت کند. وقتی صادرات افزایش مییابد، پول بیشتری وارد اقتصاد می شود که باعث تشویق هزینه ها و تحریک اقتصاد میشود.
محرک مالی
هنگامی که یک دولت محرکهای مالی را انتخاب میکند، مالیاتها را کاهش میدهد یا هزینه های خود را افزایش میدهد تا اقتصاد را احیا کند. وقتی مالیاتها کاهش مییابد، مردم درآمد بیشتری در اختیار دارند. افزایش درآمد قابل تصرف به این معنی است که مردم پول بیشتری برای خرج کردن دارند که باعث افزایش تقاضا، تولید و رشد اقتصادی میشود. وقتی دولت هزینههای خود را افزایش میدهد، پول بیشتری به اقتصاد تزریق میکند که نرخ بیکاری را کاهش میدهد، هزینهها را افزایش می دهد و در نهایت با تاثیر رکود مقابله میکند.
تسهیل کمی
تسهیل کمی نوعی سیاست پولی انبساطی است. تسهیل کمی زمانی اتفاق میافتد که بانک مرکزی یک کشور تعداد زیادی از داراییهای مالی مانند اوراق قرضه را از بانک های تجاری و سایر موسسات مالی خریداری کند. خرید این داراییها در مقادیر زیاد باعث افزایش ذخایر مازاد نهادهای مالی، تسهیل وامدهی، افزایش عرضه پول در گردش، افزایش قیمت اوراق، کاهش بازده و کاهش نرخ بهره میشود. زمانی که یک محرک پولی مرسوم دیگر مؤثر نباشد، دولت معمولاً تسهیل کمی را انتخاب میکند.
نمونههایی از بسته های محرک
در مارس 2020، چندین کشور، از جمله ایالات متحده (همانطور که در بالا ذکر شد)، برای هماهنگ کردن بستههای محرک در پاسخ به همهگیری جهانی ویروس کرونا تلاش کردند. این شامل کاهش نرخهای بهره نزدیک به صفر و ارائه مکانیسمهای تثبیتکننده به بازارهای مالی همراه با معافیتهای مالیاتی، کمکهای مالی بخش، و حمایت اضطراری بیکاری از کارگران آواره است.
مثالهایی از بستههای محرک:
- قانون تخصیص محرک های اقتصادی 1977
- قانون محرک اقتصادی 2008
- قانون بازیابی و سرمایهگذاری مجدد آمریکا در سال 2009
- بسته خم کائنگ تایلند
- برنامه محرک اقتصادی کنیا ۲۰۰۹-۱۰
- برنامه محرک اقتصادی چین ۲۰۰۸-۰۹
- محرک شغلی جولای
- کوپن مصرفکننده ROC
- کوپن محرک سهگانه
- قانون CARES
- قانون طرح نجات آمریکا 2021
این مطالب توسط تیم دانشجویی پادکست سکه تهیه شده است و خالی از اشکال نیست، میتوانید در صورت تمایل در بهبود آنها کمک کنید.
جستار وابسته: سیاست مالی
جستار وابسته: سیاست پولی